Voedselallergieën

Bij een eerste contact met het allergeen (een voedselbestanddeel dat als een vijandige stof wordt herkend) reageert het lichaam niet; dit is de zgn. “sensibilisatiefase”. Pas bij een volgend contact van de allergische persoon met het allergeen treedt er een allergische reactie op.
Deze disfunctie van het afweersysteem lokt bij de patiënt overdreven of schadelijke reacties uit, die zich op verschillende manieren, in verschillende organen en in erge of minder erge mate kunnen voordoen.

Doorgaans hebben de ziekteverschijnselen te maken met:

• het maagdarmkanaal: diarree, braken, constipatie, ...
• de hui : eczeem, netelroos, ...
• het ademhalingsstelsel: neusverkoudheid, astma, ...

Voedselallergie kan ernstige vormen aannemen. Het zijn meestal oedemen en/of anafylactische reacties (ernstige, veralgemeende reacties waarbij zich tegelijk symptomen aan de huid, de ademhaling, het hart- en vaatstelsel en het maagdarmkanaal kunnen voordoen) die plots, van enkele minuten tot enkele uren na het contact met het voedingsmiddel, kunnen optreden. Gluten daarentegen zijn verantwoordelijk voor coeliakie, die een slechte absorpie van voedingsstoffen tot gevolg heeft in de dunne darm, te wijten aan de gluten van bepaalde granen. (tarwe, spelt, gerst, rogge,...) In dit geval moeten de gluten uit de voeding verwijderd worden. SIndien u vragen hebt over voedselintoleranties of voedselallergieën kunt u steeds terecht bij het informatiecentrum CIRIHA

Die toename van het aantal gavallen van voedselallergie?

2 tot 3 % van de Belgische bevolking heeft last van een voedselallergie. Dit percentage ligt hoger bij kinderen (4-8%), vooral bij kinderen jonger dan twee jaar.

De toename van het aantal gevallen van voedselallergie heeft meerdere oorzaken:

• De steeds verminderende belangstelling voor borstvoeding;
• Het t sneller overschakelen van melkvoeding op andere voedingsmiddelen (diversificatie)
• Het actieve leven en het chronisch tijdsgebrek die een fundamentele wijziging in levensstijl voor gevolg hebben.
• Er is steeds minder tijd om het eten zelf te bereiden en er worden vaker kant-en-klare producten gebruikt.
• Omdat praktisch iedereen nu toch beschikt over een diepvries, heteluchtoven, microgolfoven enz… brengt de voedingsindustrie met succes een steeds groter wordend gamma van bereide gerechten op de markt, waarin min of meer complexe ingrediënten, vaak van onbekende samenstelling, verwerkt zijn en waarin verschillende additieven worden toegepast
• reizen en de ontdekking van “exotische” gerechten waaraan het lichaam niet gewoon is en waartegen het geen tolerantie heeft opgebouwd.

Voedselallergie blijft in hoofdzaak een kwalitatief verschijnsel; de ruime verscheidenheid aan
voedingsmiddelen is in de eerste plaats verantwoordelijk voor een toename in de frequentie
van de symptomen. Het vaker voorkomen van allergie, is misschien ook het gevolg van een steeds grotere betrouwbaarheid van de opsporingsmethoden. Men kan thans vanaf de geboorte een diagnose stellen van een voedselallergie.

Bestanddelen die het meest oorzaak zijn van voedselallergie.

In België is nog geen epidemiologisch onderzoek verricht. Over de gehele wereld zijn thans meer dan 160 voedselallergenen bekend. Voedingsmiddelen die het vaakst betrokken zijn bij allergische reacties zijn tarwemeel en de afgeleide producten, schaaldieren, eieren en eiproducten, vis en visproducten, pinda's, soja en afgeleide producten, schaalvruchten (noten) en producten van noten, sesamzaadjes, sulfiet, (bewaarmiddel dat in bepaalde voedingsmiddelen is toegelaten). Volwassenen en kinderen zijn niet in dezelfde mate allergisch voor dezelfde categorie van voedingsmiddelen. De meest voorkomende allergenen (d.w.z. bestanddelen die een reactie oproepen bij meer dan 50% van de allergische patiënten) bij kinderen zijn eieren, pinda’s, noten, melk, vis en soja. Bij volwassenen zijn de voornaamste allergenen, in afnemende orde van belangrijkheid: fruit met vruchtvlees en pitten (abrikozen, kersen, perziken,…), selder, eieren, schaaldieren, vis, melk, tarwe, peulvruchten en pinda’s.

Dieetbehandeling van voedselallergie

Voor allergische patiënten komt het er in de eerste plaats op aan het allergeen (uiteraard na zorgvuldige diagnose!) volledig uit de voeding te bannen.
Een uitsluitingsdieet is vanzelfsprekend niet eenvoudig om toe te passen. Zelfdiagnose en zelfbehandeling zijn gevaarlijk. Ze kunnen schadelijk zijn voor de gezondheid van de consument omdat hierdoor soms belangrijke voedingsmiddelen weggelaten worden. Een uitsluitingsdieet moet worden opgesteld in samenspraak met de arts die het medisch dossier van de allergische persoon volgt. De behandeling bestaat hoofdzakelijk uit dieetmaatregelen. Raadgevingen van een diëtist zijn onontbeerlijk om een goede gezondheid te waarborgen. Patiënten moeten tijdens het inkopen zorgvuldig het etiket van de voorverpakte producten lezen. Hoewel die informatie vaak onvoldoende is, kan ze toch van nut zijn voor allergische patiënten.
De uitleg die volgt verschaft allergische personen de nodige informatie om de ingrediëntenlijst op de verpakking van voorverpakte voedingsmiddelen te kunnen interpreteren.

Hoe moeten allergische patienten zich voeden?

De CIRIHA heeft een brochure om deze vraag te antwoorden. Deze brochure werd gefinancierd door de FOD Volksgezondheid.
« Hoe voorverpakte voedingsmiddelen kiezen wanneer men allergisch is voor een of meerdere ingrediënten»

De publicatie downloaden (553.51 kB)